en بهبود روش ارزیابی ریسک حریق و انفجار در یک پالایشگاه گازی با استفاده از منطق فازی عمومى General پژوهشي Research <strong>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; زمینه و هدف</strong>: برای حفظ ایمنی صنایع فرایندی، روش های مختلف شناسایی و ارزیابی و کنترل خطرات وجود دارد. یکی از این روش ها در ارزیابی ریسک حریق و انفجار، شاخص <span dir="LTR">DOW</span> است که فاکتور خطرات را در رابطه با مواد و فرایند های مختلف استفاده میکند تا خطر حریق و انفجار را مرحله به مرحله ارزیابی و تعیین کند. مطالعه حاضر جهت بهبود روش آنالیز ریسک حریق و انفجار و مدیریت آن ها از روش منطق فازی استفاده کرده است تا میزان عدم قطعیت (خطا در رسیدن به نتیجه صحیح) را کاهش دهد.<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; روش بررسی<strong>:</strong> در مطالعه توصیفی حاضر بعد از بررسی فرایند تفکیک گاز، به‌ منظور مطالعه بیشتر بر روی تجهیزاتی که دارای سطح ریسک بالا بودند، شاخص <span dir="LTR">DOW</span> به کار گرفته شد. سپس برای بهینه‌سازی رفتار پارامترهای تاثیرگذار بر شاخص <span dir="LTR">DOW</span> از منطق فازی استفاده گردید. تا میزان صحت نتایج بدست آمده افزایش یابد.<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp;<strong>یافته </strong><strong>:</strong> مقادیر ریسک حاصل از بهینه سازی منطق فازی برای هر چهار ماده شیمیایی بیشتر از شاخص حریق و انفجار محاسبه شد. در هر دو روش، درجه ریسک متان طبق شاخص حریق و انفجار 1/262 و برای منطق فازی 6/265 بیشتر از سایر گازها بود. در مقابل، کمترین مقدار درجه ریسک مربوط به بوتان بود (شاخص حریق و انفجار 3/231 و براساس منطق فازی 6/248 بود). علی‌رغم درجه ریسک‌های متفاوت در هر دو روش (روش های<span dir="LTR">DOW</span> و &nbsp;روش فازی ) و همچنین برای هر چهار ماده شیمیایی، سطح ریسک تعیین‌شده برای همه موارد &quot;خیلی زیاد&quot; به دست آمد.<br> &nbsp; &nbsp;&nbsp;<strong>نتیجه گیری:</strong> برای وقوع یک حریق یا انفجار مجموعه‌ای از عوامل با یکدیگر ادغام می‌گردند<span dir="LTR">.</span> شاخص‌های کمی که قبلا ارائه داده‌ شده است، علاوه بر صرف زمان زیاد برای دست‌یابی به نتایج، به دلیل پیچیدگی محاسباتی اغلب جواب‌های نهایی آن‌ها نادرست و به‌ دور از واقعیت است. بنابراین استفاده از منطق فازی روش مناسبی برای کاهش خطا و کاهش زمان محاسبات می‌باشد و نتایجی که ارائه می‌دهد به واقعیت نزدیک‌تر بوده و از حساسیت بیشتری برخوردار است. <p style="text-align: justify;"><strong>Background</strong><strong><span dir="RTL">:</span></strong> The occurrence of fire and explosion accidents in the process industries is accompanied by the gradual release of large amounts of energy. The DOW Index is one of the methods of evaluating fire and explosion in the process industries. The present study used the fuzzy logic method to improve the results of the fire and explosion risk analysis method and reduce their uncertainty (error in achieving the correct result). <strong>Methods:</strong> In the present cross-sectional study, having analyzed the gas separation process, the DOW index was applied to study high-risk equipment. Then, to optimize the behavior of the parameters affecting the DOW index, each weight parameter was assigned to between 0 and 1, and the membership functions of each degree of risk were determined based on the fuzzy rules classification system. The five selected linguistic variables based on membership functions were used to assess the risk level. <strong>Results:</strong> Considering butane, the level of fire and explosion risk was 231.3, which was less risky than the fuzzy logic result of 248.6. Methane risk was calculated according to the fire and explosion index of 262.1 while using fuzzy logic that was 265.6. The lowest risk difference was observed between the two methods for ethane (258.9 conventional method and 259.1 fuzzy method results). The risk level calculated by DOW for propane was 243.6, and the risk level was 255.1 while using fuzzy logic. <strong>Conclusion: </strong>Although both methods yielded a high degree of risk, fuzzy logic results indicated higher numerical values comparing to the conventional DOW method. Compared to the conventional DOW method, fuzzy logic results are closer to reality with higher confidence levels.</p> <pre> &nbsp;</pre> شاخص حریق و انفجار,F&,EI , DOW, Fuzzy Fire and explosion index, Risk assessment, DOW, Fuzzy logic, Process unit 600 605 http://aoh.ssu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-236-1&slc_lang=en&sid=1 Vahid Ahmadi Moshiran وحید احمدی مشیران ahmadihse88@gmail.com 0000-0002-4111-2506 No MSC, Department of Occupational Health Engineering, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran علوم پزشکی تهران Ali Karimi علی کریمی alikarimi57@gmail.com 0000-0001-6924-2903 Yes Associate professor, Department of Occupational Health Engineering, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran علوم پزشکی تهران Aysa Ghasemi Kuzeonan آیسا قاسمی کوزه کنان aysaghasemi.92@gmail.com 0000-0002-7281-4463 No MSC, Department of Occupational Health Engineering, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran علوم پزشکی تهران Hamid Reza Jamshidi Slukloei حمید رضا جمشیدی سولوکویی jamshidi.hr1@gmail.com 0000-0003-4554-117x No MSC, Department of Occupational Health Engineering, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran علوم پزشکی تهران