en ارزیابی ذهنی وضعیت روشنایی در ورودی تونل های جاده ای تخصصي Special پژوهشي Research <strong>زمینه و هدف: </strong>یکی مشکلات اساسی که در ارتباط با تونل های جاده ای وجود دارد پدیده حفره سیاه است. این پدیده در نتیجه بازتاب نور خورشید از محیط اطراف تونل به چشم رانندگان و همچنین عدم روشنایی کافی در ورودی تونل ها ایجاد می گردد که باعث کاهش کنتراست موانع داخل تونل شده و قابلیت دیدن موانع احتمالی در ورودی تونل ها را با مشکل روبه رو می کند که نتیجه آن افزایش احتمال ریسک حوادث رانندگی در این تونل ها می باشد. بنابراین هدف از این مطالعه، ارزیابی ذهنی سطح ایمن روشنایی در یکی از تونل های بسیار طویل جاده ای واقع در استان ایلام می باشد.<br> <strong>مواد و روشها: </strong>برای ارزیابی ذهنی سطح ایمن روشنایی در ورودی تونل ها به دو پارامتر میانگین درخشندگی ورودی تونل ها و درخشندگی معادل نیازمند است که در این مطالعه برای اندازه گیری میانگین درخشندگی ورودی تونل از دستگاه لومینانس متر <span dir="LTR">S3</span> استفاده شد. سپس برای محاسبه درخشندگی معادل با استفاده از دوربین عکاسی <span dir="LTR">YASHICA108</span> با لنز 35 میلیمتری به فاصله توقف ایمن از ورودی تونل عکس گرفته شد و سپس با توجه به نمودار قطبی هالیدی، درخشندگی معادل مشخص گردید.<br> <strong>یافته ها: </strong>در این مطالعه میانگین درخشندگی در ورودی تونل برابر با 17 کاندلا بر متر مربع، درخشندگی معادل برابر با 5/127 کاندلا بر مترمربع و با استفاده از معادله آدرین، کیفیت روشنایی در ورودی تونل کمتر از 1 تعیین شد.<br> <strong>نتایج: </strong>مقایسه نتایج حاصل از سطح ایمن روشنایی در ورودی تونل با مقیاس ذهنی دی بور نشان داد که در ورودی تونل مورد مطالعه پدیده حفره سیاه ایجاد می شود و منابع روشنایی نصب شده در ورودی این تونل توانایی لازم برای جلوگیری از پدیده حفره سیاه را نداشتند.<br> &nbsp; <div style="text-align: justify;"><strong>Background:</strong> One of the major topics related to the very long tunnels is dark hole effect. This is a common phenomenon caused by the sunlight reflected from the surroundings of the tunnel to the eyes of drivers and the lack of sufficient light at the tunnels&#39; entrance, which decreases the contrast of barriers inside the tunnel and also makes it difficult to see potential obstacles at the entrance. The result is an increased risk of traffic accidents in these tunnels. Therefore, the aim of this research is to subjectively assessment the safe rate of lighting in one of the very long tunnels located in the province of Ilam.<strong> Methods:</strong> To subject evaluation the safe rate of lighting at the tunnel entrances, two parameters of the average luminance of tunnel entrance and equivalent luminance are required. In this study, Luminancemeter device model S3 was used to measure the average luminance of tunnel entrance. Then, to calculate the equivalent luminance, a YASHICA108 camera with a 35 mm lens was photographed at a distance between the tunnel entrance and a safe stopping point, and then the Holliday polar diagram was used to calculate equivalent luminance (accordance with the standard CIE88-2004). <strong>Results:</strong> In this study, the average luminance at tunnel&#39;s entrance was equal to 17 <img alt="" chromakey="white" src="file:///C:/Users/AllUser/AppData/Local/Temp/msohtmlclip1/01/clip_image001.png" > , the luminance was equal to 127.5 <img alt="" chromakey="white" src="file:///C:/Users/AllUser/AppData/Local/Temp/msohtmlclip1/01/clip_image002.png" > &nbsp;Using the ADRENAL equation, the quality of lightening at the tunnel entrance was less than 1. <strong>Conclusion:</strong> Comparison of the results obtained from the healthy and safety rate of lighting levels at the tunnel&#39;s entrance with the De Boer mental scale indicated that a dark hole effect occurs at the entrance of the tunnel under investigation and the light sources installed at the entrance of this tunnel did not have the sufficient ability to inhibit the dark hole effect.</div> پدیده حفره سیاه, روشنایی,درخشندگی,  تونل های جاده ای, مقیاس ذهنی دی بور, سطح ایمن روشنایی Dark Hole Phenomenon, Luminance, Road Tunnels, De Boer Mental Scale, Safe rate of lighting 980 987 http://aoh.ssu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-189-1&slc_lang=en&sid=1 Ahmad Mehri احمد مهری ahmadmehri10@gmail.com 0000-0002-3985-3591 No Department of occupational hygiene, School of Public Health, Hamadan university of medical sciences, Hamadan, Iran دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی همدان Javad Sajedifar جواد ساجدی فر javad.sajedifar@yahoo.com 0000-0001-8241-7747 No Department of Occupational Health Engineering, School of Public Health, Neyshabur University of Medical Sciences, Neyshabur, Iran,Department of Occupational Health Engineering, Faculty of Medical Sciences, Tarbiat Modares University, Tehran, Iran دانشکده بهداشت تربیت مدرس Milad Abbasi میلاد عباسی milad8285@gmail.com 0000-0002-0787-1533 No Social Determinates of Health Research Center, Saveh University of Medical Sciences, Saveh, Iran دانشکده بهداشت Mohammad Ali Tajbakhsh 0000-0002-6876-3931 No Department of Occupational Health Engineering, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran Farough Mohammadian فاروق محمدیان f.mohammadian1986@gmail.com 0000-0001-9582-2880 No 6Assistant Professor, Department of Occupational Health and Safety Engineering, Environmental Health Research Center, Research Institute for Health Development, Kurdistan University of Medical Sciences, Sanandaj, Iran دانشکده بهداشت Tahmineh Salehian 0000-0002-0474-0220 No Department of Nursing & Midwifery,iranshahr University of Medical sciences,iranshahr,iran دانشکده بهداشت تربیت مدرس Seyed Abolfazl Zakerian ابوالفضل ذاکریان szakerian@gmail.com 0000-0002-5836-4400 Yes Department of Occupational Health Engineering, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشکده بهداشت